War Horse

Σύνθεση, Εκτέλεση και Παραγωγή Μουσικής: John Williams
Είδος Ταινίας: Πολεμικό Δράμα, 2011

Η ταινία “War Horse” διηγείται την ιστορία του Αlbert, ενός νεαρού που ζει σε μια φάρμα της αγγλικής επαρχίας, και του αγαπημένου του αλόγου Joey, που τον εκπαιδεύει για να τον χρησιμοποιήσει στο όργωμα του χωραφιού της οικογένειάς του. Η καταστροφή της επερχόμενης σοδείας, όμως, θα έχει ως συνέπεια να πωληθεί το άλογο στο βρετανικό ιππικό. Βρισκόμαστε στο 1912 και ο πρώτος παγκόσμιος πόλεμος έχει ξεσπάσει. Οι δρόμοι του Albert και του Joey χωρίζουν και η φρίκη του πολέμου θα δοκιμάσει και τους δύο σκληρά. Χωρισμένοι από τον πόλεμο, δοκιμασμένοι από τη μάχη, αλλά για πάντα δεμένοι από τη φιλία τους! Θα έχουν άραγε τη δυνατότητα να αντικρύσουν ξανά ο ένας τον άλλο; Απάντηση σε αυτό το ερώτημα θα έχει ο αναγνώστης μόνο αν δει την ταινία και τότε και μόνο τότε θα βρεθεί στην ευχάριστη θέση να γίνει μάρτυρας της δύναμης που έχει στη διήγηση μιας ταινίας η μουσική της. Υπεύθυνος του soundtrack της ταινίας είναι ο σεβάσμιος ηλικιωμένος κύριος που ακούει στο όνομα John Williams, o οποίος παρά τα 80 (!) του έτη δεν έχει απωλέσει ίχνος από το μουσικό του οίστρο και την εξαιρετική αντίληψη στην προσέγγιση μιας ταινίας. Η μουσική υπογραφή του συνθέτη εν έτη 2012 έρχεται να μας θυμήσει τη μοναξιά του εκεί ψηλά στην αψίδα του θριάμβου όπου μόνος βρίσκεται, κοιτάζοντας τη νεότερη γενιά των συνθετών που στηρίζονται πιο πολύ στον ηλεκτρονικό υπολογιστή, παρά στο ένστικτο και το μουσικό τους αισθητήριο. Το soundtrack της ταινίας είναι μία ακόμη από τις δεκάδες περιπτώσεις στη φιλμογραφία του συνθέτη που επαληθεύει πως πρόκειται για ένα κορυφαίο επαγγελματία αφηγητή δραματουργό. Όχι τυχαία ο σκηνοθέτης Steven Spielberg αναφέρεται συχνά σε αυτόν δίνοντάς του τον τίτλο του μεγαλύτερου μουσικού αφηγητή που γνώρισε ποτέ ο κινηματογράφος! Η αφηγηματική δύναμη της μουσικής από το “Άλογο του Πολέμου” δε θα διαψεύσει στο παραμικρό την άποψη που εκφράζει ο Spielberg κατά καιρούς για τον Williams. Θα μπορούσαμε να χωρίσουμε το soundtrack σε τρία μέρη, που συμπίπτουν με τις βασικές ενότητές της ταινίας. Το πρώτο μέρος αναφέρεται στη ζωή της οικογένειας του Albert στη φάρμα, στην εκπαίδευση του αλόγου και στην ανάπτυξη της φιλίας του Albert με τον Joey. Τα πρώτα έξι κομμάτια του CD αφορούν το πρώτο μέρος και δίνουν μια λυρική, επαρχιακή και ανάλαφρη χροιά στα τεκταινόμενα. Τα πράγματα σοβαρεύουν όταν έρχονται τα νέα ότι ξέσπασε πόλεμος στην Ευρώπη και τότε ο Albert και ο Joey θα αποχωριστούν ο ένας τον άλλο. Ακολουθούν οι πολεμικές συγκρούσεις στα χαρακώματα και η μοίρα θα φέρει τον Albert και τον Joey να βρίσκονται σε αντίπαλα στρατόπεδα. Ο λόγος για το δεύτερο μέρος της μουσικής, που ξεκινάει με το κομμάτι “Ruined Crop, and Going to War” (#7) και τελειώνει με το κομμάτι “No Man’s Land” (#13). O συνθέτης περιγράφει τη φρίκη του πολέμου, τις σκηνές των συγκρούσεων ανάμεσα στους Άγγλους και τους Γερμανούς και τις σκληρές δοκιμασίες του Joey που τεστάρουν τις αντοχές του και τον φέρνουν στο κατώφλι του θανάτου. Ο θεατής αντιλαμβάνεται ορισμένες φορές ότι η μουσική περιγράφει τα συναισθήματα του αλόγου, ειδικά όταν αυτό αντικαθιστά ένα άλλο άλογο στο κουβάλημα ενός κανονιού. Αν αυτό δεν είναι αξιοθαύμαστο όταν μιλάμε για τη λειτουργικότητα της μουσικής σε μια ταινία, τότε τί είναι;! Μιλάμε για μια από τις πιο δυνατές σκηνές της ταινίας και για το κομμάτι “Pulling the Cannon” (#11). O συνθέτης δίνει στο άλογο λόγο, φωνή, το μετατρέπει σε ηθοποιό μέσω της μουσικής του! Ο αντίκτυπος στο θεατή είναι πανίσχυρος στη συγκεκριμένη σκηνή και γι’ αυτό ευθύνεται η μουσική του John Williams! Άλλη μία αξέχαστη σκηνή είναι η απόδραση του Joey, όπου τρέχει ασταμάτητα και με αποφασιστικότητα μέσα στα χαρακώματα και στο πεδίο της μάχης, τη νεκρή ζώνη ανάμεσα στα δύο αντίπαλα χαρακώματα όπου θεωρητικά τίποτε δε ζει, προκειμένου να βρει την ελευθερία. Το μοντάζ σε συνδυασμό με την αποφασιστηκότητα της μουσικής, σκιαγραφούν μια ακόμη αξιομνημόνευτη σκηνή της ταινίας. Μιλάμε για το κομμάτι “No Man’s Land” (#13). To τρίτο μέρος της μουσικής και της ταινίας περιγράφει την έκβαση του πολέμου και τις ανεξίτηλες συνέπειες που φέρνει στους πρωταγωνιστές της θαυμάσιας αυτής ιστορίας. Τα τρία τελευταία κομμάτια του CD επαναλαμβάνουν τις περισσότερες λυρικές στιγμές του πρώτου μέρους, με συγκινητικές και λυπημένες διαθέσεις και το θεατή να νιώθει τα δάκρυα να κυλάνε αυθόρμητα. Δε θα μπορούσα να φανταστώ καλύτερη μουσική επένδυση για ένα πολεμικό δράμα που αφορά ένα άλογο, το οποίο μάλιστα η μουσική έχει τη δυναμη να αναγάγει σε ηθοποιό! Είναι πραγματικά δύσκολο να μην υποκλιθεί κανείς σε ένα τέτοιο μουσικό δειγμα υψηλής τέχνης και βέβαια στο δημιουργό του, που δίνει μαθήματα μουσικής προσέγγισης στην πιο ανώριμη μουσική εποχή του κινηματογράφου, αυτή που διανύουμε στις μέρες μας. Κάποιοι Έλληνες κριτικοί κινηματογράφου απέδωσαν διάφορους χαρακτηρισμούς στη μουσική της ταινίας, από “γλυκανάλατη” μέχρι “αφόρητη”. Αναρωτιέμαι αν έχουν στοιχειώδη συναίσθηση των μουσικών αναγκών της ταινίας, καθώς οι παραπάνω χαρακτηρισμοί είναι εκτός τόπου και χρόνου και ειδικά όταν ακούγονται από κριτικούς κινηματογράφου! Φαίνεται πως έχουν συνηθίσει στις ανώριμες ηλεκτρονικές ανοησίες και ξέχασαν πως είναι ένα σοβαρό ώριμο μελοδραματικό soundtrack. Αν όντως είναι έτσι, τότε επιβάλλεται μια ακόμη θέαση της ταινίας για να προσέξουν το ζωτικό ρόλο που επιτελεί η μουσική του Williams. Το soundtrack είναι υποψήφιο για Όσκαρ, Χρυσή Σφαίρα και ΒΑFTA. Σε κανέναν από αυτούς δε φάνηκε “αφόρητη” η μουσική της ταινίας! Αν ήταν στο χέρι του SoundtrackBeat, το Όσκαρ μουσικής του 2011 θα πήγαινε απλόχερα στο “Άλογο του Πολέμου” ως μουσικό παράδειγμα από τον κινηματογράφο, που τον υπηρετεί με ευλάβεια, σεβασμό, σοβαρότητα και δραματικό σθένος. Οποιαδήποτε άλλη επιλογή θα ήταν “αφόρητη”…

Τracklist:

01. Dartmoor, 1912 (3:36)
02. The Auction (3:34)
03. Bringing Joey Home, and Bonding (4:42)
04. Learning the Call (3:20)
05. Seeding, and Horse vs. Car (3:34)
06. Plowing (5:10)
07. Ruined Crop, and Going to War (3:29)
08. The Charge and Capture (3:21)
09. The Desertion (2:33)
10. Joey’s New Friends (3:30)
11. Pulling the Cannon (4:13)
12. The Death of Topthorn (2:45)
13. No Man’s Land (4:36)
14. The Reunion (3:55)
15. Remembering Emilie, and Finale (5:08)
16. The Homecoming (8:06)

Aξιολόγηση μουσικής (ως προς το είδος): * * * * *
Aξιολόγηση μουσικής (γενικά): * * * *

Ακούστε το κομμάτι “Dartmoor, 1912″ (#1):

Ακούστε το κομμάτι “Pulling the Canon” (#11):

Ακούστε το κομμάτι “No Man’s Land” (#13):

Ακούστε το κομμάτι “The Homecoming” (#16):

Δείτε το trailer της ταινίας: